social-phone
social-whatsApp
social-telegram
social-instagram
بسته
تماس با ما :
۰۹۱۲۱۰۱۲۴۸۱
    فیلترها
    تنظیمات
    جستجو

    رله تک و دو کنتاکت چیست؟

    در تعریف قدیمی، رله یک کلید الکترومکانیکی سریع است که با عبور جریان الکتریکی از سیم پیچی به نام سیم پیچ، میدان مغناطیسی ایجاد می کند و در نتیجه تیغه مکانیکی را تحریک می کند. رله SSR یا رله هیچ بخش مکانیکی و
    هیچ قطعه متحرکی ندارد.

    رله کار و کنترل دستگاه های با جریان بالا را با سیگنال های کنترل ضعیف (جریان بسیار کم) ممکن می سازد. کنتاکتورها از نظر ساختار فیزیکی و عملکردی بسیار شبیه به رله هستند. تفاوت اصلی رله با کنتاکتورها در این است که رله برای کنتاکتورها در مدارهای کنترلی و مدارهای قدرت یا به عبارت دیگر رله برای محافظت و تقویت جریان خروجی PLC و تجهیزات کنترل و از کنتاکتور برای تقویت خروجی رله استفاده می شود. سیگنال ها تجهیزات قدرت را کنترل کنید، از جمله موتورها، بانک های خازن، مدارهای گرمایش، مدار الکتریکی و ... استفاده کنید، بنابراین رله را می توان مدار رابط نیز نامید.

    انواع  رله

    سوئیچ ‌های الکتریکی در مدل های متفاوتی  طراحی می شوند و به بازار ارائه می گردد.

    سوئیچ ماشینی

    معروف ‌ترین رله‌های موجود در بازار سوئیچ ماشینی می ‌باشد. این سوئیچ ابتدا بدون قاب و محافظ تولید می گردد  و با گذشت زمان تغییر شکل و وضعیت داده و در حال حاضر با محافظ یا قاب رویی در اشکال مختلف به بازار ارائه می گردد.

    • رله تک کنتاکت ماشینی

    سوئیچ تک کنتاکت ماشینی در انواع:

    • پایه
    • پایه
    • پایه

    تولید می گردد. رله کولری (فیش‌خور یا nt90) نوع تغییر یافته سوئیچ تک کنتاکت ماشینی است و بسیار محبوب می باشد . رله فیش ‌خور با آمپرهای مختلف:

    • 20
    • 25
    • 30
    • 40
    • 50

    به بازار ارائه می شود . در این میان رله 30 آمپربه عنوان پر مصرف ترین نمونه رله می باشد .لازم به ذکر است سوئیچ کولری با انواع ولتاژ بوبین 12 ولت، 220 ولت و 24 ولت تولید می گردد

    رله و تفاوت اصلی آن با کلید

    با توجه به تعریفی که در بالا داده شد، رله همان کلید است، با این تفاوت که کلید را نمی توان از راه دور کنترل کرد یا به عنوان یک کنترل کننده هوشمند از آن استفاده کرد، بنابراین رله را می توان کلید هوشمند نیز نامید که علاوه بر ساختار اصلی کلید ، ویژگی ها و عملکردهای بیشتری دارد.

    قطعات مکانیکی رله

    قطعه الکترومکانیکی از 4 جزء اصلی زیر تشکیل شده است:

    سیم پیچ ورودی: بوبین یا سیم پیچ ورودی برای کارکرد سیم پیچ باید دو فیدر (+ و -) به دو فیدر آن متصل شود.

    یا همان تیغه مشترک Common Blade-COM: به این پایه سیگنال مشترک (فاز در سیستم تک فاز و منبع تغذیه هد + در سیستم DC) متصل شوید.

    تیغه باز یا NO-Normal Open: این تیغه معمولاً با تحریک سیم پیچ (ولتاژ سیم پیچ) باز و بسته می شود. تیغه ها را به هم وصل می کنیم.

    تیغه بسته یا NC-Normal Close: این تیغه در حالت عادی بسته است (به COM متصل است) اگر بخواهیم خروجی را قطع کنیم مصرف کننده را به این تیغه متصل می کنیم. لازم به ذکر است که برخی از تیغه های رله NC هستند و برخی فقط دارای COM و NO هستند.

    قطعات مکانیکی رله

    کاربرد اصلی رله

    دو کاربرد اصلی آنها عبارتند از:

    • عایق الکتریکی بین قسمت کنترل و بار
    • قدرت خروجی را افزایش دهید (قدرت خروجی قسمت کنترل را تقویت کنید)
    • در افزایش توان خروجی PLC ها و سایر وسایل داخلی، مهمترین کاربرد تابلو برق و تابلو آسانسور می باشد.

    نکته: رله قطعه ای است که در مدار کنترل استفاده می شود. برای مصرف برق باید از کنتاکتور استفاده کرد.

    به مدار کنترلی وصل شوید

    فرمان با یک: در این اتصال یک سر سیم پیچ به سر منفی منبع تغذیه و سر دیگر به خروجی مدار کنترل (PLC,...) وصل می شود. در این حالت وقتی خروجی فعال می شود رله فعال می شود.اگر سیم کشی تکمیل شود، رله مدار فرمان را باز می کند. مدار کنترل را به تیغه CNC وصل کنید تا عکس های عملکردی دریافت کنید.

    پارامترهای انتخاب رله مناسب

    برای انتخاب رله باید با موارد زیر آشنا باشیم یا به عبارتی موارد زیر را به فروشنده بگوییم تا رله صحیح را به دست آوریم. با توجه به حساسیت موقعیت یا پروژه می توانیم تمام یا بخشی از آن را شناسایی کنیم. موارد زیر به ترتیب اهمیت و اولویت ذکر شده است:

        تولیدکنندگان و برندها: برندهای مختلفی در بازار وجود دارد مانند برندهای چینی مانند Tianbo و NHG، برندهای OMRON ساخت چین، مالزی و اندونزی و رله finder که از سایر برندهای موجود در بازار محبوبیت بیشتری دارد.

      نوع ولتاژ کاری: به دو دسته اصلی AC و DC تقسیم می شود. (توجه: این ولتاژ مربوط به ولتاژ تحریک سیم پیچ است، کنتاکت را می توان به ولتاژ AC و DC متصل کرد)

       ولتاژ تحریک: ولتاژ تحریک یا ولتاژ سیم پیچ می تواند محدوده های مختلفی مانند 5، 12، 24، 48، 110، 220 ولت داشته باشد.

        تعداد پایه یا کنتاکت: تک کنتاکت نوع رله، دو کنتاکت، سه کنتاکت، چهار کنتاکت و... تولید شد. (Single contact به معنی یک تیغه COM، NC، NO و دو کنتاکت به معنای دو تیغه COM، NC، NO و غیره است.) تعداد کنتاکت ها با تعداد اجزایی که می خواهیم همزمان کنترل کنیم تعیین می شود.

        آمپر رله: آمپر حداکثر جریانی است که می تواند از کنتاکت عبور کند. مدل های 5، 6، 8، 10، 12، 16 و 25 آمپر در بازار موجود است. توجه داشته باشید که میزان جریان اعلام شده توسط سازنده مربوط به بارهای اهمی است، در صورت اتصال بارهای القایی یا خازنی مانند شیر برقی، ترمز و چراغ های LED این جریان بسیار کمتر خواهد بود. ساده ترین راه برای تمایز بین بارهای اهمی و غیر اهمی، مشتعل کردن تماس جرقه هنگام کنترل بارهای غیر اهمی است.

    مواد نوک کنتاکت رله الکتریکی

    Ag نقره خوب: رسانایی الکتریکی و حرارتی بالاتری در بین فلزات دارد. مقاومت کم در برابر تماس دارد، ارزان و بسیار کاربردی می باشد.کنتاکت ها به سادگی  از طریق تاثیر سولفوریزه لکه دار می گردد.

    AgCu  مس نقره ای :

    به عنوان کنتاکت های “نقره سخت” معرفی می گردد  و مقاومت در برابر سایش بهتر و تمایل کمتری به قوس و جوش دارد ، ولی مقاومت در برابر کنتاکت کمی بالاتر می باشد.

    AgCdo اکسید کادمیوم نقره:

    1- تمایل بسیار کم به قوس و جوشکاری ، مقاومت خوب در برابر سایش و خواص خاموش کنندگی قوس.

    AgW تنگستن نقره ای:

    سختی و نقطه ذوب زیاد است، مقاومت در برابر قوس عالی است.فلز گرانبها نیست.برای کاهش مقاومت ، فشار کنتاکت بالا لازم است.مقاومت کنتاکت نسبتاً زیاد است و مقاومت در برابر خوردگی ضعیف است.

    AgNi (نیکل نقره) :

    برابر است با رسانایی الکتریکی نقره ، مقاومت در برابر قوس عالی.

    پارامترهای انتخاب رله مناسب

    نحوه اتصال به تابلو برق

    رله را می توان در دو نوع سوئیچ استفاده کرد:

    تنها در یک ترمینال خاص

    برنده به صورت رله و به مقدار 8، 4، 2 و برد

    سوکت ریلی یا برد رله کدام مناسب تر است؟

    رله را می توان به صورت تک نصب با استفاده از سوکت ریلی یا به صورت برد رله و کارت رله استفاده کرد. هر کدام از اینها مزایا و معایب خود را دارند. ما دو مورد زیر را با هم مقایسه می کنیم:

    1. اگر تابلو به رله نیاز دارد یا فاصله نصب طولانی است، استفاده از سوکت های ریلی نسبت به بردهای رله مقرون به صرفه تر است.
    2. اکثر مدل های سوکت نشانگرهای LED و دیودهای شل ندارند (می توانند به عنوان یک ماژول جداگانه استفاده شوند و هزینه بیشتری نسبت به یک رله دارند. دیودهای شل جریان برگشتی را از بین می برند و از آسیب به دستگاه جلوگیری می کنند)، اما کارت رله نیز حذف شده و دیودهای بیکار دارای یک پل دیود در ورودی، می تواند سرعت سیم کشی را افزایش دهد، بدون نیاز به دقت در مورد قطبیت ورودی .هنگامی که پروژه شما به چندین سوکت رله نیاز دارد، باید به صورت دستی یکی از ورودی ها را جامپر کنید یا باید از جامپر موجود در بازار استفاده کنید، اما در برد رله، ورودی جامپر است و نیازی به سیم کشی اضافی نیست.
    3. هزینه برد رله ارزان تر از سوکت تکی است و هزینه آن مقرون به صرفه تر است.
    4. اگر از رله با جریان بالا استفاده می کنید، تنها راه استفاده از سوکت ریلی است.

    حال سوال این است: تفاوت بین رله و کلید چیست؟

    با توجه به تعریفی که در بالا داده شد، رله همان کلید است، با این تفاوت که کلید را نمی توان از راه دور کنترل کرد یا به عنوان یک کنترل کننده هوشمند از آن استفاده کرد، بنابراین رله را می توان کلید هوشمند نیز نامید که علاوه بر ساختار اصلی کلید ، ویژگی ها و عملکردهای بیشتری دارد.

    رله حرارتی

    • از دو نوع فلز مختلف با ضرایب انبساط طولی متفاوت تشکیل شده است و رشته ای از سیم های حامل جریان به دور این فلز پیچیده شده است.هنگامی که جریان از سیم عبور می کند، گرمای تولید شده آن را خم می کند و به رله کمک می کند تا کار کند.پس از بازگشت این عملیات رله به حالت اول، باید مدتی صبر کنید و سپس با فشردن دکمه مخصوص RESET (معمولا قرمز رنگ)، مخاطبین به حالت عادی باز می گردند.

    توجه: اگر جریان عبوری از رله حرارتی 20% بیشتر از جریان مشخص شده باشد، رله باید در عرض 2 ساعت مدار را قطع کند.

    رله مغناطیسی

    به همین دلیل برای محافظت از مدار در برابر اتصال کوتاه مانند فیوز در مدار استفاده می شود، با این تفاوت که فیوز سوخته و کلید رله مغناطیسی مدار جریان را قطع می کند. مگر اینکه جریان عبوری خیلی زیاد باشد، میدان مغناطیسی تولید شده توسط آهنربای الکتریکی برای جذب اهرم کافی نیست، اما اگر جریان خیلی زیاد باشد، مثلاً در هنگام ترمز یا اتصال کوتاه موتور، میدان الکترومغناطیسی بسیار خوبی ایجاد خواهد شد.

    ایجاد می شود و اهرم به سمت خود کشیده می شود این عمل به فنر اجازه می دهد تا بازوی اتصال را جدا کرده و کنتاکت ها را باز کند و باعث قطع شدن مدار شود.آهنربای الکتریکی انرژی خود را از دست می دهد و اهرم به موقعیت اولیه خود باز می گردد. در این حالت وقتی مشکل حل شد بازوی اتصال توسط فنر پشتیبانی می شود.

    چرا از رله استفاده کنید؟

    شاید این سوالی باشد که همه باید به جای استفاده از کلیدهای معمولی از خود بپرسند، اما در واقع هسته رله دارای ویژگی های منحصر به فرد این دستگاه است. دستگاه مانند سایر کلیدهای برق کار می کند در مسیر خط فاز یعنی قطب مثبت منبع تغذیه DC قرار دارد برای اینکه بتوانید دستگاه برق را روشن یا خاموش کنید باید یک سیم برق صفر سیم برق اصلی یا سیم برق منفی را مستقیماً به تجهیزات الکتریکی وصل کنید.همزمان سیم فاز را به پایه COM وصل می کنیم و سر دیگر سیم را به عنوان رابط فاز به پایه NO یا NC تجهیزات الکتریکی خود وصل می کنیم. در اینجا دو نکته وجود دارد، این خصوصیات اصلاً در کلید وجود ندارد.

    نکته اول دستور مستقیم: در این دستور اگر قصد دارید با اتصال ولتاژ به پایه کنترل دستگاه برق، ولتاژ را روشن کنید، باید سیم رابط فاز را از پایه NO به دستگاه برق متصل کنید.

    نکته دوم دستور معکوس یا خیر: در دستور معکوس اگر قصد دارید تجهیزات الکتریکی را با اتصال ولتاژ به پایه کنترل خاموش کنید، باید خط رابط فاز را از پایه NC به تجهیزات الکتریکی خود وصل کنید.

    کاربرد عمومی رله

    اگر می خواهید در مورد کاربرد رله صحبت کنید، باید موارد زیادی را ذکر کنید، اما به طور خلاصه به چند مورد مهم خاص اشاره می کنیم:

    • رله یک کنترل کننده موثر در بسیاری از تجهیزات الکتریکی است
    • از این دستگاه برای محافظت نیز استفاده می شود
    • رله همچنین به عنوان یک کنترل کننده خاص استفاده می شود. به عنوان مثال، درایو موتور و غیره.

    تفاوت بین رله و کانکتور

    در واقع این دو قطعه جزء قطعات الکترونیکی به حساب می آیند، اما تفاوت بین رله و کانکتور زیادی وجود دارد که می توان برای آنها توضیح داد که در ادامه به مهمترین آنها اشاره می شود:

    • رله یک قطعه تک فاز است، اما کانکتورها اغلب سه فاز هستند
    • کنتاکتور حجم بیشتری را اشغال می کند، در حالی که رله فضای کمتری را اشغال می کند
    • کنتاکتور در حین کار صدای بسیار بلندتری تولید می کند
    • عمر کانکتور بسیار کمتر از رله است
    • نویز رله بسیار کمتر از کانکتورها است
    • به دلیل تیغه های الکترومکانیکی آن، کنتاکتورها عمدتاً در مدارهای قدرت استفاده می شوند، اما رله بیشتر در مدارهای کنترل استفاده می شود.
    • کانکتور را می توان به لوازم جانبی مانند تایمر متصل کرد
    • تیغه کانکتور قابل گسترش است
    • هزینه خرید کانکتور بسیار بالاتر از رله است
    • کانکتور بسیار بزرگتر از رله است

    تفاوت بین رله و کانکتور

    مزیت های استفاده از کنتاکتور نسبت به کلید

    1. قابلیت قطع و وصل در دفعات زیاد
    2. امکان کنترل مصرف کننده از راه دور و از چندین محل و برای مراحل مختلف کار مصرف کننده
    3. توانایی اتوماتیک کردن مدار فرمان با استفاده از کنتاکتورها
    4. عمر مکانیکی بیشتر نسبت به کلیدها (در کنتاکتور به علت عدم ساییدگی کنتاکت ها روی یکدیگر در هنگام قطع و وصل، شاهد استهلاک کمتری خواهیم بود)

    رله کنترل فاز

    رله کنترل فاز یک محافظ است. برای پاسخ به این سوال، کار رله چیست؟ باید گفت که وظیفه این رله جلوگیری از نقص مدار قبل از راه اندازی موتور است. کنترل  رله دارای سه ورودی برای برق سه فاز، علاوه بر یک تیغه باز و یک تیغه بسته است. هنگام نصب فاز کنترلر رله مطمئن شوید که تیغه باز در مسیر جریان مدار کنترل قرار دارد و تیغه بسته به زنگ هشدار متصل است.

    تقسیم بندی رله معمولی که به اختصار معرفی می کنیم:

    تشخیص: این رله طوری طراحی شده است که به شما امکان می دهد حساسیت خاصی را به آن اختصاص دهید و در صورت مشاهده خطایی، شروع به واکنش می کند. به عنوان مثال، اگر حساسیت را روی 5 آمپر تنظیم کنید، رله به محض رسیدن به این جریان، به طور خودکار اجرا می شود.

    زمان بندی: این دستگاه به دلیل زمان از پیش تعیین شده، عمدتاً برای قطع و وصل مدارها استفاده می شود، اما نکته ای که باید در نظر داشت این است که این نوع رله به تنهایی قابل استفاده نیست. باید با دستگاه های دیگر در مدار یا شبکه استفاده شود.

    کلام آخر

    همانطور که دریافتید رله نوعی کلید الکتریکی سریع یا بی ‌درنگ می باشد  که با هدایت یک مدار الکتریکی دیگر باز و بسته می ‌شود. روش کنترل باز و بسته شدن این کلید الکتریکی به صورت های مختلف مکانیکی، حرارتی، مغناطیسی، الکترو استاتیک و... می ‌باشد. رله دو پایه نرمال بسته و نرمال باز و دو پایه سیم پیچ و یک پایه com دارد.

    نظرات
    23/12/1400 09:20 ق.ظ
    سلام وقت بخیر
    تفاوت رله و کلید چیست؟
    23/12/1400 09:20 ق.ظ
    پارامترهای انتخاب رله مناسب چه می باشد؟
    23/12/1400 09:26 ق.ظ
    پاسخ به سوال:
    تفاوت رله و کلید چیست؟
    جواب:
    طبق تعریفی که در بالا نیز ارائه گردید، رله همان کلید است، با این تفاوت که کلید را نمی‌توان از راه دور کنترل کرد یا از آن به‌عنوان یک کنترل‌کننده هوشمند استفاده کرد، پس می‌توان رله را کلید هوشمند نیز نامید که علاوه بر داشتن ساختار اصلی یک کلید ویژگی‌ها و امکانات بیشتری نیز داراست.
    23/12/1400 09:26 ق.ظ
    پاسخ به سوال:
    پارامترهای انتخاب رله مناسب چه می باشد؟
    جواب:
    •  شرکت تولیدکننده و برند آن:در حال حاضر برندهای متنوعی در بازار یافت می‌شود، انواع برندهای چینی مانند TIANBO و NHG، برند OMRON که ساخت چین، مالزی و اندونزی آن در بازار یافت می‌شود و رله های ایتالیایی فیندر (finder) که از محبوبیت بیشتری نسبت به دیگر برندها در بازار برخوردار است.
    انصراف از نظر